آیا می خواهید بدون کنکور وارد دانشگاه شوید؟ این راهنما به شما کمک می کند تا بهترین رشته های بدون کنکور تجربی را بشناسید و مسیر تحصیلی مناسب خود را انتخاب کنید.
رشته های بدون کنکور تجربی شامل گروه های کشاورزی، علوم پایه، شیمی، بهداشت و صنایع می شوند که در دانشگاه های دولتی، آزاد، پیام نور و غیرانتفاعی بر اساس سوابق تحصیلی ارائه می گردند. رشته های پرطرفداری مانند پزشکی و دندانپزشکی در این گروه قرار ندارند.
| +۵۰رشته | ۴نوع دانشگاه | ۲نوبت ثبت نام |
برای بسیاری از دانش آموزان رشته تجربی، کنکور سراسری تنها مسیر ورود به دانشگاه به نظر می رسد. اما واقعیت این است که راه های دیگری نیز برای ادامه تحصیل در این گروه وجود دارد. اگر شما هم جزو آن دسته از داوطلبانی هستید که به هر دلیلی تمایلی به شرکت در کنکور ندارید یا نتایج دلخواه را کسب نکرده اید، نگران نباشید! در این مقاله قصد داریم به طور جامع به بررسی بهترین رشته های بدون کنکور تجربی بپردازیم و مسیرهای موجود را با تمام جزئیات برای شما روشن کنیم. این راهنما به شما کمک می کند تا با دیدی باز و اطلاعات کامل، بهترین تصمیم را برای آینده تحصیلی و شغلی خود بگیرید.
- برای قبولی در رشته های با کنکور، تسلط بر ریاضی اهمیت دارد و مطالعه آموزش صفر تا صد ریاضی دوازدهم می تواند به آمادگی بهتر داوطلبان کمک کند.
📘 واقعیت های رشته های بدون کنکور تجربی چیست؟
تصور عمومی این است که رشته تجربی فقط به پزشکی و پیراپزشکی ختم می شود و بدون کنکور هیچ شانسی برای تحصیل در این گروه وجود ندارد. این تصور کاملاً درست نیست. در واقع، بسیاری از رشته ها در زیرگروه تجربی وجود دارند که بدون نیاز به شرکت در کنکور سراسری و صرفاً بر اساس سوابق تحصیلی (معدل دیپلم) دانشجو می پذیرند. این رشته ها عمدتاً در حوزه های علوم پایه، کشاورزی، دامپروری، منابع طبیعی و برخی از رشته های مرتبط با بهداشت ارائه می شوند. البته لازم است بدانید که رشته های بسیار پرطرفدار مانند پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی، پرستاری، فیزیوتراپی و بینایی سنجی معمولاً از این قاعده مستثنی هستند و پذیرش آنها تنها از طریق کنکور سراسری انجام می شود. هدف از ارائه رشته های بدون کنکور، فراهم آوردن فرصت های بیشتر برای داوطلبان و پر کردن ظرفیت های موجود در دانشگاه ها است.
نکته مهم این است که کیفیت این رشته ها و دانشگاه های ارائه دهنده آن ها پایین نیست و می توانند مسیرهای شغلی ارزشمندی را برای فارغ التحصیلان فراهم کنند. انتخاب درست و آگاهانه در این مسیر، نیازمند شناخت دقیق و بررسی علاقه و استعداد فردی است.

🏷️ دسته بندی دانشگاه های پذیرنده بر اساس سوابق تحصیلی
دانشگاه های مختلفی در ایران اقدام به پذیرش دانشجو بدون کنکور و بر اساس سوابق تحصیلی می کنند. هر کدام از این دانشگاه ها شرایط و ویژگی های خاص خود را دارند که در ادامه به تفصیل بررسی می کنیم.
| دوره / گروه A دانشگاه های دولتی و روزانه
پذیرش محدود در مناطق خاص |
دوره / گروه B دانشگاه آزاد اسلامی
تنوع بالا و شهریه پرداز |
دانشگاه های دولتی و روزانه (رشته های خاص)
برخلاف تصور رایج، برخی از دانشگاه های دولتی نیز در رشته های خاصی اقدام به پذیرش دانشجو بدون کنکور می کنند. این رشته ها معمولاً در مناطق محروم یا برای رشته هایی با تقاضای کمتر ارائه می شوند. عموماً رشته های علوم پایه مانند زیست شناسی (جانوری، گیاهی، سلولی و مولکولی)، شیمی (محض و کاربردی)، زمین شناسی و برخی رشته های کشاورزی و منابع طبیعی در این دسته قرار می گیرند. پذیرش در این دانشگاه ها کاملاً بر اساس سوابق تحصیلی و معدل کل دیپلم انجام می شود و رقابت در آن ها می تواند کمتر از رشته های کنکور باشد.
«تحصیل در رشته های بدون کنکور دولتی، فرصتی عالی برای کسانی است که به دنبال آموزش با کیفیت و رایگان هستند، اما باید واقع بینانه به انتخاب رشته بپردازند.»
— کارشناس آموزش عالی
دانشگاه آزاد اسلامی
دانشگاه آزاد اسلامی یکی از بزرگترین مراکز آموزشی در کشور است که بیشترین تنوع رشته های بدون کنکور تجربی را ارائه می دهد. این دانشگاه تقریباً در تمامی واحد های خود در سراسر کشور، در دو نوبت مهر و بهمن ماه، بر اساس سوابق تحصیلی دانشجو می پذیرد. رشته هایی مانند میکروبیولوژی، زیست فناوری، زیست شناسی در گرایش های مختلف، شیمی، علوم و مهندسی صنایع غذایی، مهندسی کشاورزی و بسیاری از رشته های کاردانی پیراپزشکی (مانند کاردانی فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی در برخی مناطق) در این دانشگاه ارائه می شوند. توجه داشته باشید که تحصیل در دانشگاه آزاد مستلزم پرداخت شهریه است.
دانشگاه پیام نور و غیرانتفاعی
دانشگاه های پیام نور و غیرانتفاعی نیز از دیگر گزینه های پیش روی داوطلبان بدون کنکور هستند. دانشگاه پیام نور با سیستم آموزشی نیمه حضوری و از راه دور، انعطاف پذیری بالایی را برای دانشجویان فراهم می کند و برای کسانی که شاغل هستند یا امکان حضور تمام وقت در دانشگاه را ندارند، گزینه مناسبی است. رشته های ارائه شده در این دانشگاه نیز عمدتاً شامل علوم پایه و کشاورزی می شود. دانشگاه های غیرانتفاعی نیز با تمرکز بر آموزش تخصصی و ارتباط با صنعت، رشته های متنوعی را در گروه تجربی بدون کنکور ارائه می دهند. این دو نوع دانشگاه نیز شهریه پرداز هستند.
📋 لیست بهترین رشته های بدون کنکور تجربی (کارشناسی و کاردانی)
در این بخش، لیستی از پرتقاضاترین و بهترین رشته های بدون کنکور تجربی در مقاطع کارشناسی و کاردانی را ارائه می دهیم. این لیست بر اساس دفترچه های راهنمای سازمان سنجش و دانشگاه آزاد تهیه شده است.

💼 آینده شغلی رشته های بدون کنکور؛ آیا بازار کار دارند؟
یکی از نگرانی های اصلی داوطلبان و خانواده هایشان در مورد رشته های بدون کنکور، آینده شغلی آن ها است. این نگرانی کاملاً طبیعی است، اما باید با دیدی واقع بینانه به آن نگاه کرد. بسیاری از رشته های ارائه شده بدون کنکور، دارای بازار کار مشخص و حتی رو به رشدی در کشور هستند. به عنوان مثال:
- رشته های کشاورزی و منابع طبیعی:با توجه به نیاز کشور به خودکفایی در تولید محصولات کشاورزی و مدیریت منابع طبیعی، فارغ التحصیلان این حوزه می توانند در سازمان های دولتی (مانند جهاد کشاورزی، سازمان حفاظت محیط زیست)، شرکت های خصوصی کشاورزی، صنایع غذایی، مراکز تحقیقاتی و حتی به صورت خوداشتغالی فعالیت کنند.
- رشته های علوم پایه (زیست شناسی، شیمی، زمین شناسی):این رشته ها پایه و اساس بسیاری از تحقیقات علمی و صنایع هستند. فارغ التحصیلان می توانند در آزمایشگاه های تشخیص طبی (با گذراندن دوره های مرتبط)، مراکز تحقیقاتی، صنایع داروسازی، صنایع غذایی، پتروشیمی، معادن و مراکز آموزشی مشغول به کار شوند.
- رشته های بهداشت و صنایع غذایی:با افزایش آگاهی جامعه نسبت به سلامت و کیفیت مواد غذایی، نیاز به متخصصان این حوزه رو به افزایش است. فارغ التحصیلان می توانند در کارخانه های تولید مواد غذایی، مراکز بهداشتی، سازمان استاندارد و نظارت بر کیفیت فعالیت کنند.
کلید موفقیت در این رشته ها، علاوه بر تحصیلات دانشگاهی، کسب مهارت های عملی، شرکت در دوره های کارآموزی، مشاهده ویدیوهای آپارات و به روز نگه داشتن دانش تخصصی است. تجربه و تخصص در هر حوزه ای، راه را برای ورود به بازار کار هموار می کند.
✅ شرایط و معدل لازم برای پذیرش
پذیرش در رشته های بدون کنکور تجربی، بر اساس سوابق تحصیلی داوطلبان انجام می شود. مهم ترین عامل در این نوع پذیرش، معدل کل دیپلم و در برخی موارد معدل کتبی نهایی دیپلم است. هرچه معدل شما بالاتر باشد، شانس قبولی در رشته های پرطرفدارتر و دانشگاه های معتبرتر افزایش می یابد.
سازمان سنجش و دانشگاه آزاد، معدل مشخص و حداقلی را برای ثبت نام اعلام نمی کنند و تمامی داوطلبان با هر معدلی مجاز به ثبت نام هستند. با این حال، رقابت بر سر معدل برای رشته های خاص و دانشگاه های دولتی وجود دارد. به عنوان مثال، برای قبولی در رشته های علوم پایه در دانشگاه های دولتی، داشتن معدل بالای ۱۵ یا ۱۶ می تواند شانس قبولی را به طرز چشمگیری افزایش دهد. در دانشگاه آزاد و پیام نور، با معدل های پایین تر نیز امکان قبولی در بسیاری از رشته ها وجود دارد.
علاوه بر معدل، برخی شرایط عمومی نیز برای پذیرش وجود دارد که شامل موارد زیر می شود:
- داشتن مدرک دیپلم نظام جدید (3-3-6) یا دیپلم و پیش دانشگاهی نظام قدیم.
- عدم منع نظام وظیفه برای آقایان.
- رعایت ظرفیت های پذیرش هر دانشگاه و رشته.
به تبلیغات دروغین در مورد پذیرش رشته های پزشکی، دندانپزشکی یا پرستاری بدون کنکور توجه نکنید. این رشته ها تنها از طریق آزمون سراسری قابل پذیرش هستند.
❌ باورهای غلط؛ چرا پزشکی و دندانپزشکی بدون کنکور نداریم؟
یکی از بزرگترین باورهای غلط در میان داوطلبان تجربی، امکان تحصیل در رشته های پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی بدون کنکور است. باید به صراحت اعلام کرد که در حال حاضر، هیچ دانشگاه دولتی یا آزاد در ایران اقدام به پذیرش دانشجو در این رشته ها به صورت بدون کنکور نمی کند. این رشته ها به دلیل اهمیت بالا، حساسیت های شغلی و رقابت شدید، تنها از طریق آزمون سراسری و با کسب رتبه های بسیار بالا قابل پذیرش هستند.
حتی رشته های پیراپزشکی پرطرفدار مانند پرستاری، فیزیوتراپی، بینایی سنجی، رادیولوژی و هوشبری نیز عمدتاً از طریق کنکور سراسری پذیرش می شوند. البته در برخی مناطق محروم و با سهمیه های خاص، ممکن است ظرفیت های محدودی برای برخی از رشته های پیراپزشکی در مقطع کاردانی بدون کنکور وجود داشته باشد، اما این موارد بسیار نادر و محدود هستند و نباید به عنوان یک قاعده کلی در نظر گرفته شوند. بنابراین، اگر هدف شما تحصیل در این رشته های خاص است، باید برای کنکور سراسری برنامه ریزی کنید.
|
1
مشاوره و تحقیق |
2
دانلود دفترچه |
3
ثبت نام آنلاین |
4
اعلام نتایج |
⏱️ زمان بندی دقیق ثبت نام و انتخاب رشته
یکی از مهم ترین نکاتی که داوطلبان باید به آن توجه کنند، زمان بندی ثبت نام در رشته های بدون کنکور است. پذیرش در این رشته ها معمولاً دو بار در سال، برای ورودی مهر و ورودی بهمن انجام می شود. زمان دقیق ثبت نام هر سال توسط سازمان سنجش آموزش کشور و دانشگاه آزاد اسلامی اعلام می گردد.
- ثبت نام ورودی مهر:معمولاً در اواخر مرداد و اوایل شهریور ماه انجام می شود.
- ثبت نام ورودی بهمن: معمولاً در آذر و دی ماه انجام می شود.
داوطلبان باید در این بازه های زمانی به سایت سازمان سنجش (sanjesh.org) برای دانشگاه های دولتی، پیام نور و غیرانتفاعی، و سایت مرکز سنجش و پذیرش دانشگاه آزاد (azmoon.org) برای دانشگاه آزاد مراجعه کرده و با مطالعه دقیق دفترچه راهنما، نسبت به انتخاب رشته و ثبت نام اقدام کنند. توصیه می شود حتماً قبل از شروع ثبت نام، دفترچه راهنما را به دقت مطالعه کرده و مدارک مورد نیاز را آماده کنید تا در زمان ثبت نام با مشکلی مواجه نشوید. عدم اطلاع از زمان بندی دقیق می تواند منجر به از دست دادن فرصت های تحصیلی شود. برای راهنمایی بهتر از دکتر سامان سلامیان مشاوره بگیرید.
📌 جمع بندی و راهنمای گام به گام انتخاب
انتخاب مسیر تحصیلی بدون کنکور در رشته تجربی، فرصتی عالی برای ادامه تحصیل و دستیابی به اهداف شغلی است. با این حال، این مسیر نیازمند آگاهی، تحقیق و تصمیم گیری هوشمندانه است. به یاد داشته باشید که موفقیت در هر رشته ای، بیش از هر چیز به علاقه، تلاش و کسب مهارت های عملی بستگی دارد. با انتخاب درست و برنامه ریزی دقیق، می توانید آینده ای روشن برای خود رقم بزنید.
برای انتخابی مطمئن و آگاهانه، همین حالا با مشاوران ما تماس بگیرید.
رزرو مشاوره
❓ آیا رشته های پیراپزشکی مانند پرستاری یا مامایی به صورت بدون کنکور ارائه می شوند؟
خیر، رشته های پرطرفدار پیراپزشکی مانند پرستاری و مامایی عمدتاً از طریق کنکور سراسری پذیرش می شوند. تنها در موارد بسیار محدود و خاص، در برخی مناطق محروم و مقطع کاردانی، ممکن است ظرفیت های بدون کنکور ارائه شود.
❓ تفاوت اصلی پذیرش بر اساس سوابق تحصیلی با پذیرش با کنکور چیست؟
تفاوت اصلی در معیار پذیرش است. در پذیرش با کنکور، نتیجه آزمون سراسری ملاک است، در حالی که در پذیرش بر اساس سوابق تحصیلی، معدل کل دیپلم و سوابق آموزشی داوطلب تعیین کننده است.
❓ آیا مدرک تحصیلی رشته های بدون کنکور با رشته های با آزمون متفاوت است؟
خیر، مدرک تحصیلی فارغ التحصیلان رشته های بدون کنکور هیچ تفاوتی با مدرک فارغ التحصیلان رشته های با آزمون ندارد و از اعتبار یکسانی برخوردار است.
❓ حداقل معدل مورد نیاز برای قبولی در رشته های تاپ بدون کنکور چقدر است؟
معدل حداقلی از سوی سازمان سنجش اعلام نمی شود، اما برای قبولی در رشته های پرطرفدارتر و دانشگاه های دولتی، داشتن معدل بالای ۱۵ یا ۱۶ شانس شما را به طور قابل توجهی افزایش می دهد.
❓ آیا امکان تغییر رشته در حین تحصیل در دانشگاه های بدون آزمون وجود دارد؟
بله، با رعایت قوانین و مقررات آموزشی دانشگاه ها و در صورت وجود ظرفیت، امکان تغییر رشته در حین تحصیل وجود دارد، اما این فرآیند ممکن است شرایط خاص خود را داشته باشد.



